غروب عباسپور تمیجانی در غربت

جعفر سیّد

این روزهای اندوهبار من، با از دست دادن دوستان صمیمی‌ام چه تلخ و سنگین و با دریغ و افسوس، سپری می‌شوند. هنوز غم جانکاه درگذشت دوستی که از دوران همکلاسی تا به حال رفاقت ما بر قرار بود، زنده یاد پروفسور اصغر دادخواه (رئیس المپیک ویژه) بر دلم مانده بود، که یار و مصاحب وفادارم استاد یداله بهار (مسئول روابط عمومی انجمن کومشیان) به دیدار معبود شتافت، زمانی نگذشت که رفیق شفیقم استاد محمدجواد محبت (شاعر دوست داشتنی کرمانشاه) چشم از جهان فرو بست و در کوتاه زمان دیگر همین چند روز پیش استاد عباس براتی پور یکی دیگر از شاعران، به دیار خاموشان پیوست و اکنون عزیز دیگری استاد محمدحسین عباسپور تمیجانی داستان نویس و مترجم توانمند معاصر که بیش از پنجاه سال با وی دوستی و مراوده مستمر و رفت و آمد خانوادگی داشتم، در روز بزرگداشت مقام معلم، ۱۲ اردیبهشت ماه ۱۴۰۲، این معلم معرفت و صدافت، در دیار غربت، شهر ساحلی سن‌دیگو ایالت کالیفرنیا به سوی محبوب ابدی پر کشید.

در دهه شصت هنگامی که کارشناس فرهنگی و هنری اداره کل استان سمنان بودم، ایشان را برای همکاری پاره وقت در کانون شاعران و نویسندگان معرفی کردم. اما بعضی از نابخردانِ هنرنشناس، با ایجاد جوّ مسموم، او را ملحد و منحرف می‌خواندند از اینرو که چرا کتاب سارتر را ترجمه کرده!! همان‌ها که خود نقابِ نفاق داشتند و به بدلی‌ها، القابِ کاذبِ دهان پرکن می‌دادند و به اصلی‌ها انگ می‌زدند و می‌زنند!!

آنها غافل بودند از اینکه شهید باهنر در دفتر نشر فرهنگ اسلامی کتاب نه شرقی نه غربی ایشان و کتاب ستایش نامه وی: ای توانای مهربان را تا ده نوبت چاپ کرده است. در دوران جنگ تحمیلی هم چندین رمان و مجموعه داستان دفاع مقدس نوشته و چاپ شده است کتاب سفر به سرزمین عشق را در سفر حج نوشته و خودم از وی خواستم کتابی با زبان هنر برای نوجوانان در باره نماز بنویسد که جنبه تشویقی داشته باشد نه تحمیلی. ایشان کتاب نیمه خفته، نیمه بیدار در سحرگهان را نوشت. اما کیست که اهمیت این موارد را بفهمد؟!

در دهه هفتاد که به حوزه وزاتی در سمت کارشناسی فعالیت‌های ادبی اشتغال یافتم، احساس وظیفه کردم و استاد عباسپور را به عنوان یکی از داوران موثر داستان نویسی کشور در سال‌های متمادی انتخاب کردم و از بیانات و نقد و تحلیل‌های ارزشمند وی بهره مند شدیم. اکنون خوشحالم که با دعوت از وی در همایش‌های ادبی مختلف در شهرهای شیراز، ارومیه، نیشابور، یزد، مشهد، بوشهر، رامسر و کرمانشاه و ... همسفر بودم و چه خاطرات نابی دارم؛ همچون نمازی که در معبر پادشاهان یعنی بین ورودی ستون‌های تخت جمشید روی سنگ‌های تاریخی خواندیم و چه پیاده روی‌ها و گفت و شنودهایی با هم داشتیم.

استاد عباسپور تمیجانی متولد ۱۳۱۶ روستای تمیجانِ رودسرِ گیلان و مقیم سمنان بود. علت اقامت هم تدریس در آن شهر و ازدواج با زنده یاد نسرین یغمایی از آن دیار بود.

این نویسنده شهیر پیش از انقلاب از دانشکده ادبیات دانشگاه تبریز در رشته زبان و ادبیات انکلیسی لیسانس گرفت و پس از آن در دانشگاه تربیت معلم تهران در رشته روانشناسی فوق لیسانس دریافت کرد و در سمنان به استخدام معلمی درآمد.

حاصل زندگی استاد عباسپور تمیجانی سه پسر و یک دختر است که همگی مدرک دکتری دریافت داشته‌اند. دکتر رضا عباسپور تمیجانی مدرس فیزیک دانشگاه تربیت مدرس است. دکتر عباس عباسپور تمیجانی در رشته مخابرات و دکتر علی عباسپور تمیجانی در رشته شیمی، هر دو در دانشگاههای امریکا تدریس می‌کنند. و دکتر زهرا عباسپور تمیجانی پزشک عمومی و مقیم کاناداست.پیش از انقلاب در سال ۱۳۴۷ که در آن هنگام نوجوان و عضو کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان شماره ۳ تهران بودم با خواندن کتابی از ایشان با عنوان داستان‌های کوتاه در ادبیات نو با نامش آشنا شدم. البته پیش از این در سال ۱۳۴۴ کتاب فرزندان ناتنی زمین از رابرت سیلوربرگ را ترجمه کرده و به چاپ رسانده بود. همچنین رمان کوتاه نگون بخت از داستایوسکی نویسنده نامدار روس به فارسی برگردانده بود، و نیز کتاب آخرین روزهای دو دیکتاتور (هیتلر و موسیلینی) از مارک آلدانوف و کتاب تئوری هیجانات را از ژان پل سارتر، ترجمه کرده، و بعد کتاب نقد و بررسی قالب‌های ادب معاصر و نیز نقد و بررسی رمان‌های ژان پل سارتر رمان نویس و فیلسوف فرانسوی را به خوانندگان ادبیات داستانی عرضه کرده است.

پس از انقلاب بیشتر به رمان نویسی و نوشتن داستان کوتاه با مضامین اجتماعی و بعضاً عاطفی با نگاه خردمندانه روی آورده است. در کنار این تالیفات از نوشتن نقد و نظر و نوشتن کتاب برای کودکان و نوجوانان نیز غافل نبوده است.

از این نویسنده در مجموع بیش از هشتاد عنوان کتاب در قالب‌های رمان، داستان کوتاه، ترجمه، نقد و نظر، و کودک و نوجوان انتشار یافته است که از این تعداد فقط ۲۷ عنوان توسط ۱۶ ناشر به چاپ رسیده و مابقیِ عمده آثارش یعنی بیش از ۵۳ عنوان از کتاب‌هایش رابه دلیل ارادتم به ایشان در نشرم (انتشارات آشنایی) به چاپ رسانده‌ام.

در این دو سه سال اخیر استاد عباسپور که برای دیدار دو پسرش به آمریکا رفته بود، به دلیل کرونا در آنجا ماندگار شد و تقدیر این بود که در روز بزرگداشت مقام معلم روحش از بند بدن آزاد شود.

روانش شاد و آزاد و با صلحا محشور باد.

۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۲